หลักการ สถานการณ์ และความเหมาะสม
การตรวจตำหนิผิวอาศัยความต่างของแสงสะท้อน สี หรือพื้นผิว จึงต้องออกแบบแสงให้รอยที่สนใจปรากฏก่อนเลือกโมเดล นิยามรอยที่ยอมรับได้ต้องอิงข้อกำหนดชิ้นงาน ไม่ถือว่าความต่างจากภาพต้นแบบทุกอย่างเป็นของเสีย
ผิวเงาคล้ายกระจกที่แสดงสิ่งต่างกันเมื่อเปลี่ยนมุมไฟ รอยขีดบางแนวอาจชัดและอีกแนวหายไป จึงไม่ใช่ปัญหาที่เพิ่มโมเดลอย่างเดียวแก้ได้ defect คือรอยที่ผิดข้อกำหนด ส่วน finish คือสภาพผิวที่ออกแบบไว้ เช่น ขัดด้านหรือเคลือบ ผู้ตรวจต้องตกลงว่ารอยแบบใดกระทบหน้าที่หรือความสวยงาม และแบบใดเป็นความแตกต่างปกติของการผลิต
การหากรอบบอกตำแหน่งคร่าว ๆ ส่วน mask บอกพื้นที่รอยละเอียด ถ้าต้องวัดขนาดต้องสอบเทียบสเกลและนิยามขอบให้ตรงเกณฑ์ การเพิ่มมุมและไฟช่วยครอบคลุมแต่เพิ่มเวลาและการจับคู่ภาพ ควรทดลองรอยหลายทิศกับผู้ตรวจก่อนเลือกวิธี และคงสถานะพักสำหรับรอยกำกวม ไม่ปรับเกณฑ์ให้ทุกจุดต่างจากต้นแบบถูกปฏิเสธจนภาระตรวจคนสูงเกินไป
เลื่อนแผนภาพซ้าย–ขวาเพื่อดูรายละเอียดครบทุกส่วน
ตัวอย่างเชิงออกแบบ
ตัวอย่างเชิงออกแบบ: ใช้แสงเฉียงให้รอยขีดบนโลหะปรากฏ แล้วแยกรอยขีดจากฝุ่นที่ทำความสะอาดได้ ภาพหลายมุมช่วยเห็นรอยคนละแนว แต่ต้องผูกผลให้เป็นชิ้นงานเดียวกันก่อนตัดสิน
สถานการณ์สมมติ: รอยเส้นหนึ่งหายเมื่อเช็ดตามขั้นตอนที่อนุญาต ส่วนอีกเส้นยังอยู่ ผู้ตรวจจึงมีหลักฐานแยกคราบกับรอยถาวร ไม่ใช้ความเข้มของพิกเซลแทนความลึกของรอยโดยตรง หากต้องตัดสินความลึก ต้องใช้วิธีวัดที่เหมาะสมเพิ่มเติม และบันทึกผลคนให้เป็นเกณฑ์อ้างอิงที่ตรวจย้อนหลังได้
ผู้ดูแลอาจเลือกแสงกระจายลดเงาหรือแสงเฉียงเน้นรอยตื้น แต่ทั้งสองเหมาะกับรอยต่างชนิด ควรทดลองชิ้นอ้างอิงหลายล็อตและรอยขอบเขตยอมรับ โดยไม่เปลี่ยนผิวสินค้าจำหน่ายเพื่อสร้างตำหนิ หากเสนอหลายกล้องในอนาคต ต้องตรวจว่าภาพแต่ละด้านเป็นชิ้นเดียวกันก่อนรวมผล ไม่เพิ่มจำนวนชิ้นจากจำนวนภาพ
ข้อมูลนำเข้าและเงื่อนไขเริ่มต้น
เตรียมชนิดผิว ขนาดตำหนิเล็กสุด เกณฑ์ความรุนแรง ภาพหลายล็อต และแผนแสงกับเลนส์ ต้องมีตัวอย่างรอยที่ยอมรับได้เพื่อไม่ฝึกให้ปฏิเสธทั้งหมด
บันทึกวัสดุ สารเคลือบ มุมไฟ และระยะถ่ายคู่กับภาพ ฉลากควรมีผู้ทบทวนและเหตุผล ไม่รวมรอยที่ยังขัดแย้งเป็นของดีหรือของเสียเพื่อให้ชุดข้อมูลเต็มเร็วขึ้น
ผลควรมีชนิดรอย ตำแหน่ง มุมที่เห็น และขอบเขตผิวที่ตรวจครบ คะแนนสูงบอกความมั่นใจของโมเดลในงานที่ฝึก ไม่ใช่ความรุนแรงทางกายภาพหรือค่าความแข็งแรงของชิ้นส่วน ระบุพื้นที่ใกล้ขอบหรือรูที่แสงเข้าไม่ถึงแยกไว้ด้วย หากต้องสรุปผิวทั้งชิ้น ให้ผู้ตรวจยืนยันความครบของมุม ไม่ขยายพื้นที่ตรวจจากจำนวนภาพเพียงอย่างเดียว
ขั้นตอนทดลองและเชื่อมงาน
- 1ทดลองแสงและระยะถ่ายให้ตำหนิเป้าหมายมีสัญญาณชัด
- 2ให้ผู้ตรวจทำ mask หรือกรอบตามนิยาม defect
- 3แบ่งชุดตามล็อตและประเมินการรวมผลหลายมุมต่อชิ้น
การประเมินและเกณฑ์ตรวจรับ
รายงาน recall ของตำหนิสำคัญและ false reject ต่อชิ้น แยกตามขนาด ตำแหน่ง และชนิดผิว หากต้องวัดความยาวรอยต้องสอบเทียบหน่วยภาพ เกณฑ์ยอมรับควรรวมรอยชายขอบและภาพแสงสะท้อนจัด
recall คือสัดส่วนตำหนิจริงที่ตรวจพบ ต้องรายงานจำนวนตัวอย่างด้วย เพราะรอยหายากที่มีเพียงเล็กน้อยยังให้ข้อสรุปจำกัด กันข้อมูลตามล็อตไม่ให้ภาพซ้ำของชิ้นเดียวข้ามชุดฝึกและทดสอบ
ให้ผู้ตรวจสุ่มผิวที่ผ่านและทบทวนผิวที่เตือน แยกปัญหาแสงจากปัญหาเกณฑ์ก่อนปรับโมเดล ตรวจความยาวกับเครื่องมืออ้างอิงหากใช้ตัดสินขนาด ไม่แปลงพิกเซลเป็นหน่วยจริงจากความละเอียดกล้องอย่างเดียว
เลื่อนแผนภาพซ้าย–ขวาเพื่อดูรายละเอียดครบทุกส่วน
กรณีล้มเหลวและข้อจำกัด
น้ำมัน ฝุ่น และการเปลี่ยน finish อาจให้ลักษณะเหมือน defect ส่วนรอยใต้ผิวมองไม่เห็น โมเดลที่ทดสอบบนผิวชนิดหนึ่งไม่ควรถูกอ้างว่าใช้ได้กับวัสดุทุกชนิดโดยไม่ตรวจซ้ำ
การเปลี่ยนแหล่งวัสดุอาจทำให้สีและลายปกติเปลี่ยน ต้องตรวจตัวอย่างจริงก่อนเพิ่มเข้าชุดอ้างอิง ไม่สรุปว่าเป็นคุณภาพตกหรือสอนให้ยอมรับทันทีโดยไม่มีผู้อนุมัติ
การตรวจผิวเป็นการคัดกรองตามขอบเขตที่เห็น ไม่แทนการตรวจภายในหรือรับรองสินค้า ข้อเสนอขยายชนิดรอยและวัสดุเป็นงานศึกษาใหม่ที่ต้องตรวจแสง เกณฑ์ และผลทดสอบ ไม่ใช่ความสามารถที่ติดตั้งแล้ว
รายการตรวจสอบก่อนใช้งาน
- แสงทำให้ตำหนิทุกทิศทางปรากฏหรือไม่
- มีตัวอย่างขอบเขต good/bad ที่ผู้ตรวจเห็นตรงกันหรือไม่
- ผลหลายมุมไม่ถูกนับเป็นหลายชิ้นหรือไม่